2/ Ryczałty podatkowe – odrębna instytucja pochodna i fakultatywna; upraszczają zasady opodatkowania, gdy:
- istnieje co najmniej jeden podatek obciążający podatnika
- zasady ogólne są na tyle złożone, że można je uprościć
- podlegają im zob.pod., wyjątkowo zwroty (w Polsce nie)

3/ Cechy ryczałtów:
· określenie odrębnych zasad opodatkowania w stosunku do zasad ogólnych
· uproszczenie opodatkowania
· fakultatywny charakter – podatnik może zrezygnować z ryczałtu (wyjątek: przymusowe)
- z reguły naruszają zasadę równości – ale zmniejszają ryzyko podatkowe
- nie stosowane do płatników i inkasentów
- dotyczą głównie sfery dział.gospod.:
- podmiotów małych i średnich
- działalności ubocznej podatników
- podmiotów zajmujących się produkcją rolną, leśną, połowową

4/ Polskie ryczałty:
- pozorny – szczególne stawki podatku dochodowego dla niektórych rodzajów dochodu, nie podlegają kumulacji i opodatkowaniu na zasadach ogólnych
- rzeczywisty – był pod rządami ustawy o zobowiązaniach podatkowych; obecnie nie można wprowadzić inaczej niż ustawą; charakter fakultatywny: podatnik może opodatkowanie na zasadach ogólnych, ale ustawy podatkowe mogą wykluczyć możliwość wyboru formy opodatkowania – de lege lata charakter przymusowy